Zapadalność na choroby nowotworowe wciąż rośnie, a w Polsce stanowią pierwszą przyczynę zgonów przedwczesnych czyli dotykających ludzi młodych. Dlatego tak ważne jest, aby zapobiegać ich powstawaniu. Z tego powodu coraz większą uwagę poświęca się tak zwanej chemoprewencji. Pod nazwą tą kryje się  zastosowanie substancji pochodzenia naturalnego występujących w produktach roślinnych, które mają działanie przeciwnowotworowe. Do wspomnianych związków zalicza się m.in.:

  • polifenole,
  • karetonoidy,
  • błonnik pokarmowy,
  • składniki mineralne jak wapń, selen,
  • witaminy: C, E, D,
  • foliany,
  • wielonienasycone kwasy tłuszczowe (wszystkie z wyjątkiem kwasów tłuszczowych można odnaleźć w warzywach i owocach).

 

5 porcji przeciwko nowotworom

Istnieją liczne dowody naukowe potwierdzające wpływ spożycia warzyw, owoców  w tym soków na zmniejszenie ryzyka powstawania konkretnych nowotworów. I tak np. uwzględnianie w diecie różnych  owoców ma udowodnione działanie zmniejszające ryzyko nowotworu jamy ustnej, żołądka, jelita grubego czy płuc.  Spożywanie produktów bogatych w karotenoidy (substancje, które nadają warzywom i owocom charakterystyczną barwę od żółtej do pomarańczowej), do których zaliczymy np. marchew, dynię,  paprykę, morele może wpływać na zmniejszone ryzyko powstawania nowotworu jamy ustnej, gardła, krtani, przełyku, szyjki macicy i prostaty.[1]  Co ważne, obróbka termiczna zwiększa  przyswajalność karotenoidów co za tym idzie organizm w lepszym stopniu wykorzysta te cenne składniki. Warzywa i owoce są również dobrym źródłem błonnika pokarmowego, dowiedziono naukowo, że spożywanie odpowiedniej ilości błonnika zapobiega powstawaniu nowotworów jelita grubego.[2] Aby wystąpił korzystny efekt należy jeść odpowiednią ilość warzyw i owoców. Światowa Organizacja Zdrowia zachęca do spożywania co najmniej 400 g warzyw i owoców dziennie, najlepiej w podziale na 5 porcji. W jednym z badań zaobserwowano, że aby można było mówić o chemoprewencyjnym działaniu owoców i warzyw należy ich zjeść co najmniej 2 porcje na dobę, w badaniu tym podkreślono, że większą korzyść odniosą osoby, które nie spożywają tych produktów w ogóle lub bardzo mało a przy tym palą papierosy, co jest głównym czynnikiem ryzyka nowotworów. [3] Zatem silniejszy pozytywny wpływ ze spożycia owoców i warzyw jako czynnik prewencyjny, odniosą te osoby, które zaczną ich spożywanie – czyli nigdy nie jest za późno i każdy czas poprawy swojej diety jest dobry i przyniesie korzyści dla naszego organizmu.

Działanie przeciwnowotworowe warzyw i owoców wynika w dużej mierze ze współdziałania ze sobą licznych związków występujących w  tych produktach, substancje takie jak witaminy, składniki mineralne, polifenole czy karetonoidy wzmacniają wzajemnie swoje działanie to dlatego warzywa i owoce, które są ich naturalnym źródłem mają tak korzystny  wpływ na nasze zdrowie.

Warzywno-owocowa porcja zdrowia przez cały rok

Codziennie spożywanie minimum 400 g warzyw i owoców w podziale na 5 porcji jest jedną z metod zapobiegania rozwojowi nowotworów, dlatego warto zadbać o swoją dietę zwiększając w niej udział prozdrowotnych produktów.

W okresie zimowym, kiedy sięganie po sezonowe warzywa czy owoce jest ograniczone, warto uzupełniać dietę o dodatkową porcję witamin i składników mineralnych, które znajdziemy również w sokach owocowych i warzywnych. Tym bardziej, że 1 z 5 rekomendowanych porcji warzyw i owoców w ciągu dnia może stanowić 200 ml szklanka 100% soku, także tego pasteryzowanego. Soki podobnie jak warzywa i owoce wyróżniają się wysoką zawartością substancji odżywczych, które wspierają prawidłowe funkcjonowanie organizmu. Sięgając po ulubiony sok, zwróćmy uwagę na etykietę – można zainteresować się produktami, które posiadają certyfikaty, np. takie które opatrzone są znakiem CP (Certyfikowany Produkt).

[1] Reiss R. i in. 2012: Estimation of cancer risks and benefits associated with a potential increased consumption of fruits and vegetables. //www.usda.gov/oce/risk_assessment/risk_forums/USDA%202012%20presentation.ppt  (także: dx.doi.org/10.1016/j.fct.2012.08.055)
[2] The World Cancer Research Fund / American Institute for Cancer Research,2007, Food, Nutrition, Physical Activity, and the Prevention of Cancer: a Global Perspective. Washington DC: AICR
[3] Fruit and vegetable consumption and risk of lung cancer: A dose–response meta-analysis of prospective cohort studies